In het diepst van mijn gedachten (3): ergens overal

Op de kaarsrechte N57 tussen Rance en Chimay waan ik mij in  Canada, hoewel ik daar nog nooit geweest ben. Aan de metershoge muur rond de betonfabriek langs de invalsweg naar Charleroi word ik teruggekatapulteerd naar het Berlijn van de jaren tachtig, dat ik nochtans enkel ken van foto’s. Op het parkeerterrein van de Carrefour in mijn eigen Gent denk ik terug aan mijn Erasmusjaar in Boekarest. Op een bochtige weg In Luxemburg voel ik mij in Zwitserland, en in Zwitserland in Luxemburg. Op de verlaten tweevaksbaan in Picardisch Wallonië waan ik mij  in Frankrijk en in het Normandische bocagelandschap ben ik terug in Kent in Engeland. De grijze lucht in Zweden ziet er net zo uit als de grijze lucht van thuis en het verwilderde akkerland in het natuurgebied vlakbij huis doet me onwillekeurig terugdenken aan mijn Zweedse dagen.  

Waar ik ook ben, ik ben altijd ergens – een vliegtuig is overbodig. 

Zelf reizen in je eigen hoofd? 

  • Meer inspiratie over hoe je dat aanpakt vind je in deel 1 en deel 2 van ons blogreeksje. 
  • En voor als er niemand kijkt, blijft dit ook nog altijd een dijk van een nummer ;). 

In het diepst van mijn gedachten (2): ontdekkingsreiziger

Ik wandel niet zomaar door een bos, ik ontdek het. Ik rijd niet domweg over een fietspad, ik ontgin het. Ik volg de kaart niet, ik teken de kaart. Ik ben in eigen land, ergens omtrent Sint-Gillis-Waas en Stekene en ik fiets, maar in het diepst van mijn gedachten ben ik een ontdekkingsreiziger, een avonturier, een vrijbuiter en een pionier. Het bord van de bebouwde kom van Lochristi doet me eraan herinneren dat ik bijna thuis ben.

 

Zelf deze zomer op ontdekkingstocht dicht bij huis? 

Zelfs voor ontdekkingsreizigers zijn wegwijzers soms handig en gewoon makkelijk! 

  • Voor de wandelaars zijn er de wandelknooppunten: 35 volledig bewegwijzerde wandelnetwerken in Vlaanderen en een stukje Wallonië (Henegouwen), samen goed voor 9.170 km wandelplezier. Zonder overdrijven: je ontdekt Vlaanderen zoals je het nog nooit zag!
  • Voor de fietsers zijn er de fietsknooppunten: 51063 kilometer in 21946 trajecten in Vlaanderen, Nederland en stukjes van Wallonië – voor levenslang fietsplezier!
  • Voor wie liever ook nog steeds met papieren kaarten op weg gaat: zowel van de wandelknooppunten als de fietsknooppunten bestaat er heel veel papieren kaartmateriaal. Een online overzicht van waar je fietsknooppuntenkaarten kunt kopen vind je hier. Wandelaars kunnen oa. grasduinen op deze site. Ook bij de toeristische diensten van steden en gemeenten en van de provincies kan je heel vaak fiets- en wandelknooppuntenkaarten kopen.
  • …want als je maar in wonderen gelooft, dan kun je heel ver reizen in je eigen hoofd…! Episode 1 van het blog-drieluikje ‘in het diepst van mijn gedachten‘ lees je hier.

 

Frankrijk (2): Delouzes-Rosières

Najaar 2013, het Franse platteland. Pastorale. De oogst is binnen, de mild glooiende akkers zijn leeg en verlaten, een kalenderplaatje. De ochtendlijke hemel boven Lotharingen op die koude oktoberdag is machtig blauw, een morgen zoals in de grote dagen. 

Het in het weidse landschap plompverloren Delouze-Rosières zie ik al van ver. Het panorama – een zeventigtal huizen en een kerktoren – is vele decennia geleden geschilderd en sindsdien onaangeroerd. De brede maar heerlijk rustige D960 schurkt zich rakelings tegen de dorpsrand aan: passanten zoals ik worden subtiel op afstand gehouden. Een dorp in de kantlijn, met als enige reden van bestaan de enkele tientallen mensen die er wonen.

Ik koester het mysterie en fantaseer over hoe het dorp zich de voorbije eeuwen gevormd heeft  en hoe het geworden is tot wat het vandaag is, een zeker anachronisme in een voortrazende wereld. Het verstilde Delouze-Rosières kreeg plaats in geschiedenisboek noch toeristische gids. Waarom zou het ook? Alleen al in Frankrijk zijn duizenden Delouzes. Geen koningen zijn er geboren, geen kastelen gebouwd, geen revoluties gesmeed, geen helden gevallen en geen grote verhalen geschreven.

Én toch ben ik wanhopig benieuwd naar het kleine verhaal van dat onbetekenende en niet eens zo mooie dorpje in een onmetelijk Avondland. Het is vast een verhaal met kwajongens en een dorpspastoor met losse handjes, een verhaal over een jongeman die vele jaren eerder wegvluchtte en na een lange carrière in de hoofdstad terugkeert naar zijn geboortedorp, van een lange hete zomer, een hoogoplopende familievete en bloeiende romances, van de triomf van het alledaagse, van een klein dorp dat telkens weer wordt ingehaald door een veel grotere wereld.

De weg jaagt mij onontkoombaar verder. Delouze-Rosières ligt al lang achter mij. Het verhaal van Delouze-Rosières is ook het verhaal van Abainville, Horville-en-Ornois, Chassey-Beaupré, Lézeville, Germay, Germisay, Epizon, Busson, Reynel en Vignes-les-Côtes. Steeds opnieuw word ik uitgedaagd het verhaal heruit te vinden, de verbeelding aan de macht.

Frankrijk heeft verhalen voor een heel leven.

In april 2018 ging ik terug naar Delouzes-Rosières. Het panoroma was onveranderd, ik had niet anders verwacht. Er zijn nog zekerheden, en Frankrijk is er één van.

Zelf op zoek naar jouw eigen Delouze-Rosières deze zomer?

  • Frankrijk telt meer dan 35000 gemeentes, meer dan de helft hebben minder dan 500 inwoners, ontelbare dorpen tellen hooguit 100 inwoners.
  • Het kleinste dorp is Rochefourchat in de Drôme – met één enkele inwoner, toch mét wikipediapagina!
  • 155 dorpen behoren tot les plus beaux villages de France, aangeduid door de gelijknamige onafhankelijke organisatie. Over welke dorpen het gaat en wat hun troeven zijn, ontdek je op deze website.
  • Dat een klein dorp soms wel plotseling – en op de meest ondenkbare manier – deel kan worden van de wereldgeschiedenis, bewijst het verhaal van Oradour-sur-Glane, niet ver van Limoges in het departement van de Lot. In 1944 werd het het hele dorp uitgemoord door de terugtrekkende nazis. Het was de grootste massaslachting door de nazi’s op burgers in Frankrijk. Na de oorlog bleef het zwartgeblakerde dorp onaangeroerd als oorlogsmonument – ondenkbaar aangrijpbaar, maar we raden zeker aan om er voor van de autostrade te gaan als je op weg bent naar het Zuiden. Het verhaal van Oradour lees je hier.

ZZV in de media en ZZV óver de media!

This is your captain speaking, we hope you are enjoying the journey, because we do! Het gaat hard voor Zomer Zonder Vliegen! Vandaag waren we te horen bij Hautekiet op Radio 1 – je kan Esther hier herbeluisteren – we stonden vanmorgen ook paginagroot in Het Nieuwsblad, we werden vermeld in De Standaard, we kregen tientallen berichten in onze inbox en gaan als een vliegend vuurtje rond op social media. We kregen ook de eerste foto’s binnen voor onze wedstrijd, die proberen we zo snel mogelijk een plaatsje te geven op onze fotowall! Bedankt allemaal! 

Gisteren wijdde het Eén-programma Pano een reportage over goedkoop vliegen. Wij zaten voor de buis, onze recensie lees je hieronder. De Pano-reportage kan hier herbekijken.

Impossible is just an opinion. Het citaat van Paulo Coelho op de glazen deur van het kantoor van de CEO van een IJslandse lowcostmaatschappij is misschien wel het mooiste beeld in de reportage van Pano gisteren. Het ging over goedkoop vliegen en de impact op het milieu daarvan, maar eerlijk: wij bleven een beetje op onze honger. De reportage van goed 30 minuten zoomde vooral in op het businessmodel van de lowcosters dat gebaseerd is op – nou ja, kosten besparen. Reportagemaker Riadh Bahri nam speciaal een Ryanairvlucht naar Barcelona om aan het licht te brengen dat  Michael O’ Leary en consoorten hun klanten lotterijticketjes en dure frisdrank aansmeren om winst te maken, maar dát is wat ons betreft hun volste economische recht.

 

Akkoord, na meer dan 13 minuten ging het even over de verwoestende impact van het Ryanair-massatoerisme in steden zoals Barcelona en na 17 minuten viel het woord milieu. Het ging ook over de fiscale voordelen die de luchtvaartlobby wist te versieren, waar we het eerder in onze blog al over hadden. Riadh was met een vlucht van Wow Airlines ondertussen aangekomen in IJsland.

 

Zeker in het laatste deel misten de Pano-makers de kans om scherp te stellen wat de ongebreidelde groei van de luchtvaart écht betekent. Marc Descheemaecker hield een promopraatje over de economische voorspoed die een verdere ontwikkeling van Zaventem met zich meebrengt – enkel de politiek moet nog een tandje bijsteken en alles komt goed. Als besluit gaf Pano mee dat er dringend een federale vliegwet moet komen wil België de trein (pun not intended) van de boomende luchtvaart niet missen. Business as usual, over klimaatdoelstellingen en andere ongemakkelijke waarheden maar vooral over alternatieven voor vliegreizen repten noch Descheemaecker, noch de CEO van TUI, noch de reportagemakers verder nog een woord – en dat vinden wij jammer. 

 

Impossible is just an opinion, niets is onmogelijk, verander de wereld, begin bij je zelf! Met Zomer Zonder Vliegen willen we je meer dan ooit inspireren om anders, bewuster, soms dichter bij huis maar bovenal leuker te gaan reizen. Het is aan ons allemaal om de alternatieven voor het vliegtuig te herontdekken. Een zomer zonder vliegen, de zomer van je leven? We kiezen er samen voor!

Vooruitgang

De trein van Magyar Államvasutak – de Hongaarse spoorwegmaatschappij – van Boedapest naar Gyor is een droom: goedkoop, bijna geruisloos, met veel plaats voor fietsen én met goedwerkende wifi. Dat laatste post ik dan maar meteen op facebook. De Hongaarse spoorwegen komen van ver. De eerste vrouwelijke bestuurders werden pas in 2013 opgeleid. Bij conventionele locomotieven gebeurde het aan- of loskoppelen van de wagon met een zware sleutel en de Hongaren hadden altijd geoordeeld dat alleen mannen hiervoor geschikt waren. De meer moderne treinen zijn uitgerust met een tractie-apparaat, waardoor fysiek werk niet langer nodig is. De toekomst is begonnen, zelfs bij de Hongaarse Spoorwegen. Nu bij de NMBS nog!

Zelf naar Hongarije zonder vliegtuig deze zomer? 

  • Er zijn meer dan genoeg redenen om naar Hongarije te gaan. Qua taal, voel je je alvast ver van huis. Hongaars is to-taal onbegrijpbaar. En dat beseffen de Hongaren zelf blijkbaar ook. De website van Sziget Festival – het Rock Werchter van heel Oost-Europa – heeft zelfs een Nederlandstalige versie! Maar er zijn nog redenen om naar Hongarije te gaan.  Wij geven er zes, in zes foto’s! Klik op de foto’s voor meer informatie!

 

Üdvözöljük Magyarországon, élvezze az üdülését!

 

The times, they are a-changin’ (3): vrijwilligerswerk

2004, een zomer zonder vliegen. Ik had net mijn rijbewijs gehaald. Samen met Jan was ik chauffeur van een Bouworde-minibusje. Het thuisfront hield zijn hart vast. Twee en een halve dag reden we van de Tiensesteenweg in Leuven helemaal tot in een onooglijk dorp in het Roemeense achterland, niet ver van de grens met Moldavië. Met z’n achten zouden we er een speelpleinwerking opzetten.

Het was een opwindende reis. De Duitse autostrade straalde vertrouwdheid uit, in Oostenrijk was ik eerder. De eindeloze weg door de Hongaarse poesta had al iets exotisch. Na de Roemeense grensstad Oradea voelde ik me echt ver van huis. De kromgebogen vrouwtjes op een bankje, de kleurrijke huisjes, de grijnzende mannen op hun paardenkarren, de onverharde wegen, de avondzon boven het zonnebloemveld, de vaalgrijze woonblokken in de provinciestad, alles was anders. Ik was niet langer in een wereld die ik kende.  Samen met enkele oud-Sovjetstaten en één enkel project in Afrika vormden de Roemenië-kampen de verre bestemmingen binnen het aanbod van de vrijwilligersorganisatie.

Dat was nog geen vijftien jaar geleden. Ik behoor niet meer tot de doelgroep van Bouworde. Op de website doorloop ik de lijst met bestemmingen voor de zomer van 2018. Oeganda, Sri Lanka, Ecuador, zelfs Afghanistan – het kan allemaal! Of België, toch nog. Europa ook, maar niet meer met de minibus. Zelfs naar Tsjechië gaan vrijwilligers anno 2018 met de vlieger.

En Roemenië? Het land is geasfalteerd nu en ik vind ik het niet langer terug als bestemming in het aanbod van Bouworde. Ook vrijwilligersorganisaties zijn deel van de tijdsgeest – willens nillens? Zijn de tijden dan écht zo veranderd, en hoe jammer mag ik dat vinden? 

Ik blijf sowieso voor altijd een beetje eenentwintig.

Zelf naar Roemenië overland deze zomer?

  • ZZV-crewmember Toby fietste in 2016 naar Istanbul en doorkruiste toen ook Roemenië. Foto’s en impressies op www.theroadtoistanbul.weebly.com, meer bepaald bv. in deze post.
  • Brussel – Boekarest is 2200 km. Met de trein geraak je er oa. via Wenen en Boedapest. Alle informatie over treinen in en naar Roemenië vind je op de site van Interrail.
  • Met de steun van Europa heeft Roemenië de laatste 20 jaar het wegennet een grondige update gegeven. Paard en kar verdwijnen langzaam maar zeker uit het straatbeeld – maar is het aan ons hier een nostalgische reflex bij te hebben?

Tot slot nog even dit: met of zonder vliegtuig, dicht bij huis of aan de andere kant van de wereld: vrijwilligerswerk doen en je vrije tijd opofferen om het leven van andere mensen ietsje beter te maken, verdient al onze steun – zonder onderscheid. Laat dat bovenal duidelijk zijn! 

 

Frankrijk (1): wachten op de trein

Minder dan een week geleden ben ik met de fiets thuis vertrokken maar het lijkt een eeuwigheid geleden, er is zoveel gebeurd. Vanuit het Zuid-Franse stadje rijden weinig treinen naar het TGV-station in de grotere stad. Maar deze ene keer vind ik het niet erg om te wachten op de trein.

Alles is gezegd. Ik voel geen enkele nood een gesprek aan te knopen met de schaarse andere terrashangers van het anonieme café de la Gare. Ik drink mijn bier eindeloos langzaam en denk terug aan het gerimpelde vrouwtje in het dorpje in Lotharingen, dat mij op twee tomaten trakteerde – Vous voulez une tomate? – Prenez-en deux, on ne peut pas rester debout sur une jambe. Ik herinner me het bejaarde koppel waar ik dag twee binnenviel tijdens het middageten – on n’a jamais été à Paris – de enthousiaste winkelgerant – vous êtes courageux monsieur, de man die zijn huis tot de nok had volgestouwd met brandhout, de wielertoerist op de parking van het warenhuis, de tractorbestuurder die mij de weg wees, het praatje met de melancholische postbeamte tijdens die sprankelende morgen in het Chartreusemassief, de jeugdherberguitbaters, de behulpzame kinderen in een voor de rest al vergeten dorp in de Drôme, de opgewekte boer die in dat godverlaten gehucht in de Jura zijn koeien de stal in dreef, de luttele andere fietsers die ik kruiste – handje even in de lucht. Provinciaal Frankrijk uit mijn dromen, elle me manque déjà…

Ik moet me toch nog reppen om de trein te halen.

Zelf ook met de trein door Frankrijk reizen deze zomer?

  • Ouigo, Het publieke geheim van de Franse Spoorwegen: low cost treinen naar het Zuiden van Frankrijk! Als je genoeg op voorhand boekt, kan je voor tien euro van Tourcoing (vlak over de grens bij Kortrijk) naar Marseille. Check it out, daar kan zelfs Ryanair niet tegenop! Zelf je fiets kan onder bepaalde voorwaarden mee!
  • In een groot deel van Zuid-Oost Frankrijk (regio Occitane) kan je de trein nemen voor één euro! De goedkope tickets worden online aangeboden vanaf drie weken op voorhand,  onmiddellijk boeken is de boodschap want uitgeput is uitgeput. Kijk snel op deze website!
  • Een overzicht van de mogelijkheden om je fiets mee te nemen op de trein in Frankrijk vind je hier.
  • ZZV-crewmember Nelson schreef op zijn blog ook een stukje over zijn treinreisavonturen in Frankrijk

De magie van de veerboot (1): de Baltische Zee

De reis van de ferryhaven in het Zweedse Malmö naar Travemünde aan de Duitse kust duurde lang. Bijna 12 uur lang geen land aan de horizon. Ik kon enkel staren. En toch doe ik het graag, bootje varenHet is zoveel meer dan louter van de ene naar de andere plaats gaan. Het zicht op het eindeloze wateroppervlak zuivert de geest, herinneringen aan de voorbije reis hebben tijd om geboren te worden.

In Travemünde neem ik de trein richting België. Meer dan 24 uur nadat ik in Zweden op de boot stapte, ben ik terug in Gent. Met het vliegtuig zou ik nauwelijks twee uur onderweg geweest zijn. Het zou onwerkelijk zijn, ik thuis maar mijn hart nog ergens onderweg  en verdwaald tussen Malmö en Gent.

Eerlijk is eerlijk: geen idee welke ecologische voetafdruk ik achterliet met deze oversteek van de Baltische Zee in slow motion. Zelfs bij dokter Google vind ik niet meteen een antwoord of dito rekenmodule. Zomer Zonder Varen dan maar? Ik mag er niet aan denken. In niets verschil ik van de vliegtuigreiziger.

Zelf bootje varen deze zomer? 

  • Wie meer weet over de milieuimpact van ferryboten, mag ons dat steeds laten weten, bv. via mail. De keuze voor de veerboot is sowieso een keuze voor trager en bewuster reizen!
  • Vergis je niet: er varen verrassend veel veerboten rond op de Europese wateren. Vanuit België (Zeebrugge) kan je naar Hull in Midden-Engeland, vanuit Nederland geraak je in Hull en Newcastle!
  • Joepi, vanaf 2019 is er misschien een ferry-verbinding voor passagiers tussen Oostende en Ramsgate. We houden het in de gaten! 
  • Voor veerboten elders in Europa is Google Maps als overzicht zeer accuraat. Kijk maar eens hoeveel veerboten alleen al vanuit Travemünde vertrekken, bestemmingen te over, bijvoorbeeld met Finnlines of Stena Line!
  • Ook vanuit Frankrijk vertrekken heel wat veerboten naar de UK en Ierland, bijvoorbeeld vanuit Cherbourg in Normandië.
  • Een goede prijsvergelijker voor veerboten wereldwijd is Direct Ferries
  • Belangrijke tip! Op de meeste veerboten is er wifi, maar laat je er niet aan vangen: de rekening kan duur uitvallen!

Terug thuis voor het middageten: op micro-adventure!

Het is een doordeweekse middag. In Gent stappen op de trein richting Deinze van 11u53 – skates al aan de voeten. De zon schijnt uitbundig. Op de terugweg naar Gent via de fietsostrade gaan we oerend hard – de stevige zuidwester-bries in de rug jaagt ons vooruit. Met een brede grijns breken we snelheidsrecords. Nog geen uur later staan we terug in Gent, ruim op tijd voor het middageten. Het hoofd is leeggemaakt, het gemoed vrolijk. Het was een eenvoudig skatetochtje, het kleinst mogelijke avontuur, de grootst mogelijke lol, een micro-adventure uit de duizend.

Een micro-avontuur, dat is een avontuur dicht bij huis, simpel in zijn uitvoering, groots in zijn ervaring, het moet niet veel te kosten en hoeft niet lang te duren – een uur, een dag, een nacht, een weekend.  Iedereen geeft er zijn eigen invulling aan, adventure is in the eye of the beholder!

Zelf op micro-avontuur?

  • Micro-adventuring: ik, en waarschijnlijk ontelbare anderen samen met mij, deden het al lang voor de Britse Alistair Humphreys de term enkele jaren geleden claimde, de slimmerd.
  • Micro-avonturieren, dat doe je in eigen land, streek, stad of dorp, straat desnoods – geen plek is te min. 
  • Je micro-avontuur maak je zelf. Een micro-avontuur beleven, dat gaat vooral over het breken van je dagelijkse routine: ga picknicken in het park in plaats van in de bedrijfskantine, ga frisbeeën op het grasveld, neem eens een andere weg naar huis, maak een nachtelijke wandeling, slaap  een nacht in de tuin, ga samen met je kinderen op stap op het blotevoetenpad, neem de trein naar een onbekende plek en fiets terug naar huis, niet is te gek of te onnozel. Gewoon doen!

De Vlaanderen Fietsroute: ode aan duurzaam reizen dichtbij huis

De eerste schuchtere lenteavond van het jaar heeft iets magisch – een avond die een belofte inhoudt. Na het werk fiets ik van Antwerpen naar Gent. Ik doe het vaak, ’s morgens fiets op de trein, ’s avonds met de fiets huiswaarts. Het vakantiegevoel komt snel, zo ergens halfweg de tramterminus in Zwijndrecht en Sint-Niklaas-Oost. Op de fietsostrade tussen Belsele en Lokeren gaat het crescendo. Enkel een voorbijrazende IC-trein verstoort even de rust. Ik was bijna echt vergeten hoe schoon de lente hier kan zijn.

Bovenstaand stukje is het verhaal van vanavond – de eerste lenteavond. En toch schreef ik het drie jaar geleden al, als inleiding van een artikel over de Vlaanderen Fietsroute – een bewegwijzerde route van ruim 800 kilometer door de vijf Vlaamse provincies. Alles komt terug. De eerste lenteavond van 2015 inspireerde mij toen tot een ode aan fietsen in Vlaanderen. Het artikel verscheen in Frontaal (tijdsschrift van het Gents Milieufront) en in Op Weg (magazine van de vereniging Grote Routepaden). Klik hier voor het hele artikel en droom weg over een zomerse fietsreis in eigen land!

Zelf op weg langs de De Vlaanderen Fietsroute deze zomer?

  • De Vlaanderen Fietsroute (820 km) is er voor iedereen: je kan de route in één keer fietsen, of in verschillende delen opsplitsen, dagafstanden kies je zelf!
  • De bewegwijzering is uniform voor het hele traject, alleen de nummering op de bordjes kan op het eerst zicht wat verwarrend lijken: de Vlaanderen Fietsroute is eigenlijk een combinatie is van 4 andere fietsroutes: LF1, LF5, LF6 en LF7.
  • Een kaart met de route vind je op www.groteroutepaden.be/nl/route/334/vlaanderen-fietsroute.html
  • Alle andere info vind je op www.vlaanderenfietsroute.be