Rond de wereld zonder vliegen: deel III – Ontmoeten en samenleven

Op de fiets zorgt het fysieke afzien voor een goede nachtrust en de nodige strubbelingen. Honger en tempoverschillen staan met stip op één op de ruzielijst. De eerste 3 maanden zijn we onze eigen baas, de volgende 40 dagen staan we ten dienste van de kapitein. Dat betekent op onze tellen passen. Het zou niet de eerste keer zijn dat onze schipper zijn bemanning last minute van boord gooit. Maar wij prijzen ons gelukkig en zeilen de Atlantische oceaan over. We leren de wacht houden, zeilmanoeuvres uitvoeren en slapen terwijl de deining ons heen en weer gooit. Onze gezamenlijke liefde voor de zee stuwt ons voort.

Traag reizen doet ontmoeten. Bovendien ben je al fietsend extra aanspreekbaar. Twee burgemeesters nodigden ons spontaan uit om te overnachten in hun tuin of huis. Een derde burgemeester wou ons meenemen op fietstoer in zijn dorp. De herbergen op de Santiago-route en de gastvrijheid van Warmshowers en Couchsurfers vullen kortere ontmoetingen aan met avondvullende gesprekken. Soms levert samen wachten nieuwe vrienden en verhalen op. Bij ons de ferryticket tussen Portugal en Spanje kregen we gratis een fietscompagnon voor drie dagen.

Niets is zo intens als een maand samenleven met zeven onbekenden op zo’n veertig vierkante meter. Op een zeiljacht voelt het alsof we elke dag met zeven routinés in het stamcafé zitten. Bij onze aankomst in Saint Lucia weten we wie er van de bemanning als kind naaktliep en wie nog steeds, maar beste vrienden zijn we niet geworden. Toch zijn de levensverhalen van een burgemeester, wereldreiziger of multimiljonair allemaal inspirerend genoeg om te blijven reizen.

Je kan de reis rond de wereld zonder  vliegtuig van Esther en Vincent volgen op hun blog of via facebook en instagram. Deel I en II van het verhaal verhaal lees je hier en hier!

Een leven onderweg

‘Wat ga je daar doen?’ Het is een vraag die mij vaak gesteld wordt, wanneer ik vertel dat ik weer eens een eindje ga fietsen.  ‘Niets‘, antwoord ik dan met een triomfantelijk glimlachje. Soms reageert mijn gesprekspartner licht geamuseerd, soms verbaasd, een enkele keer hoort hij het in Keulen donderen. ‘Hoezo, niets? Waarom ga je dan naar daar?’ ‘Nou ja, ik ga gewoon naar daar‘.  Dát is het korte antwoord.

‘Ik ga naar daar omdat ik graag fiets. De weg is mijn cocon, mijn veilige haven, mijn comfortzone. Ik ben altijd onderweg, het verlangen onderweg te zijn is meer dan een passie, het is een bestaansreden, één van mijn grootste drijfveren. Hoe de weg eruit ziet na de volgende bocht, achter de volgende heuvel, voorbij de horizon: telkens opnieuw wordt mijn nieuwsgierigheid geprikkeld, het stopt nooit. De weg is de bestemming, de bestemming slechts een alibi om de weg die er naartoe leidt te ontdekken. Het maakt me niet uit of de bestemming enkele tientallen of enkele duizenden kilometers ver van hier is, elke bestemming is me evenveel waard. De bestemming bereiken krijgt toch enkel maar betekenis door alles wat eraan vooraf gaat, de bestemming is niet meer dan een friendly reminder dat het tijd is om terug naar huis te gaan.’

Dát is het lange antwoord. Eens onderweg, vergeet ik de vraag snel maar het antwoord herontdek ik telkens opnieuw. Ik moet gaan!

 

 

 

De zomer van je leven, voor jongeren van 9 tot 99!

Op een zomer zonder vliegen staat geen leeftijd! We kregen een leuk berichtje van Jo Verwimp:

‘De keuze om te reizen zonder vliegtuig maakt voor mijn vrouw en mij deel uit van onze ecologische instelling. Het klinkt misschien vreemd, maar voor ons is het een instelling die we al hebben sinds onze kindertijd in de jaren ’50 – de naoorlogse jaren, en we hebben ze altijd weten te houden.

We zijn nu 74 jaar, een enkele keer namen we het vliegtuig, maar dat is inmiddels ook al meer dan 15 jaar geleden. Ook de auto halen we maar vier of vijf keer per jaar van stal, als het niet anders kan. We rijden nauwelijks 500 km per jaar! Óns vervoermiddel is de fiets, zowel voor dagelijks gebruik als  voor recreatieve doeleinden. We reizen heel graag in eigen land en combineren de fiets met het openbaar vervoer. Onze vouwfiets gaat makkelijk en gratis mee op de trein, bus, tram of metro.

Van zodra het weer goed is trekken we er voor een dagje op uit, de natuur in. Met de trein gaan we bijvoorbeeld tot Dinant en dan fietsen we langs de Maas tot Namen, of we springen op de trein naar Eupen en rijden van daar naar Aachen. Onze Bromptons gaan al 15 jaar mee en tot nu toe hebben we onderweg nog nooit noemenswaardige problemen gehad!

Zelf dagtrips maken met (vouw)fiets, trein en openbaar vervoer?

  • Jo verzamelde maar liefst 227 (!) van zijn favoriete dagtrips op zijn routeyou-pagina, vol met nuttige info voor wie zelf op pad wil gaan – of je nu 9 of 99 bent!
  • Jo schrijft ook regelmatig verslagjes in het magazine Fietsen moet kunnen. Hier vind je het verhaal van een tocht langs de scheepsliften van het Canal du Centre in Henegouwen en hier over een fietsdaguitstap in de Ourthevallei!

Geslaagd met onderscheiding: van vliegschaamte naar treintrots!

Zomer Zonder Vliegen-fan Katrien Vriens maakte in het kader van haar postgraduaat ‘digital content and journalism’ een longread over reizen zonder vliegtuig: van vliegschaamte naar treintrots!  Geïnspireerd door Zomer Zonder Vliegen,  ging Katrien zelf met de bus, trein en boot ging naar Terschelling, Hamburg en Kopenhagen.

Lees én beluister de verhalen van Katrien, maar ook van verontschuldigende vlieger Véronique, fiere fietser met treintrots Jean, relaxte roadtripper Inge, bewuste bootreiziger Reza en tot slot filosoferende fietser (en ZZV’er) Toby hier:

https://readymag.com/1268056

Zonder vliegen rond de wereld: deel II – Routine

Fietsen kunnen we allemaal. Trappen en tranen in de eerste week, maar na de Ardennen is de rest van Frankrijk een fietsparadijs. Een wereldreis starten dicht bij huis laat je langzaam wennen aan veranderingen. Je kan je volledig focussen op jezelf, je fiets en de route. De hittegolf bij vertrek gooit ons al snel in een routine: om zes staan we op en fietsen tot iets na de middag. In een sneltempo koersen we naar Compostela. Zes dagen trappen, een dag rust. Zo wordt het fietsen als een werkdag. De tent opzetten, koken, je fietstenue wassen en douchen, dat hebben we toch wat onderschat. De gedroomde rustmomenten met tijd voor lezen, tekenen of films kijken blijken ook op fietsreis zeldzame momenten om te koesteren.

Aan zeventien kilometer per uur reizen we de wereld rond: de gemiddelde snelheid van fietstoeren of zeilen met de passaatwind. Ritme bepaalt de reis. Tijdens het trappen zien wij, stadskinderen, het platteland in Europa verdunnen. Tijdens het zeilen zien wij, landrotten, de sterren weerspiegeld in de kalme zee en wanen we ons in het heelal. Zo wordt het onderweg zijn de echte reis en onafhankelijk van de bestemming, zoals mijmeren op de bus terwijl het landschap geleidelijk aan voorbijglijdt.

De vluchtige passages doorheen vreemde streken prikkelen onze nieuwsgierigheid. Waarom hangen er altijd plastieken zakken rond bananentrossen in Saint Lucia? We leren heel anders van de wereld en haar mensen. Esther leert dat plastieken zakken zorgen voor een snellere rijping van de bananen en hen beschermen tegen de beestjes en kneuzingen. Ook Vincent verlegt zijn grenzen elke dag én nacht: de eerste wildkampeernacht is voor hem slapeloos. Gelukkig maakt herhaling gewoonte en blijkt niet ieder nachtelijk geluid een rover. Na drie maanden fietsen verkiest Vincent een stranddouche met vlakke plek boven een familiecamping als slaapplek. Eens geïnstalleerd, promoveert onze tent tot een filmzaal of leessalon.

Je kan de reis rond de wereld zonder vliegtuig van Esther en Vincent volgen op hun blog of via facebook of instagram. Deel I van het verhaal vind je hier

De magie van de alledaagsheid

Het was de avond dat ik Denenmarken binnenreed – onbekend land. De schemering valt in, de temperatuur duikt snel naar beneden – het is al eind september, de zomer is voorgoed voorbij. Ik ril even. In dorpen en aan boerderijen worden de lichten ontstoken. Er komt rook uit de schouwen, luiken worden gesloten.

Door een maar half gesloten gordijn zie ik in één van de huizen een vrouw in de keuken staan. ze lijkt aan de bereiding van het avondmaal te beginnen. Het kan ook een man geweest zijn, maar dat is het punt niet. 

Ik heb geen flauw idee wie die man of vrouw was, maar het ogenschijnlijk banale keukentafereeltje laat mij niet los. Het was een beeld van slechts een fractie van een seconde maar in dat ene beeld lag een hele wereld verscholen, en dat was zowel een heel geruststellende als een overweldigende gedachte. Eén beeld, spiegel van een hele wereld, een wereld van iemand die zijn leven  leidt, een wereld van geborgenheid en vertrouwdheid, een wereld met  vrienden en familie, met rituelen, herinneringen en toekomstplannen. 

Ik was het dorp al lang terug uit en reed de duisternis tegemoet. Ik dacht enkel nog aan thuis, aan mijn eigen wereld, mijn kleine wereld. In alle richtingen heb ik de afgelopen jaren mijn machtige continent doorkruist, op zoek naar grootsheid, bevreemding, een vleugje exotisme en naar wat anders is. De echte magie van reizen onthulde zich misschien pas tijdens de avondlijke passage door dat onooglijke dorpje in een uithoek van Denemarken. Er stond iemand achter een keukenraam.

We zijn allemaal iemand

 

Rond de wereld zonder vliegen: deel I – Start

Esther wou zeilen, Vincent wou fietsen. Esther was al jaren aan het sparen voor de grote reis, Vincent moest er even over denken. Toch zijn we samen vertrokken. Eind juli werden we uitgezwaaid aan de Sint-Romboutskathedraal in Mechelen. De fiets op, naar Santiago de Compostela. We bleven trappen tot we een boot vonden. Met een Atlantische oversteek in ons zeillogboek, zijn we nu gestrand op het Caribisch paradijseiland van Saint Lucia. We dromen ons nog steeds de wereld rond zonder te vliegen.

De voorbereiding was heftig. Waarschijnlijk kan je met de helft van de input even goed vertrekken. Maar wij bestudeerden en wogen onze uitrusting, We spaarden, rekenden en tekenden volmachten en verzekeringen. Maanden op voorhand was ons ontslag geweten. Het leeggehaalde huurappartement diende als locatie voor het afscheidsfeest, en nadien als kampeerplek tot de vertrekdag. We volgden een fietsherstelcursus, een EHBO-cursus én zeilcursussen. Misschien dragen we daar nu nog de vruchten van. Waarschijnlijk was het slechts een handige manier om onze zenuwen te kanaliseren.

Aangekomen op Saint Lucia – niet voor niets een huwelijksreisbestemming, zitten we misschien te veel stil. Doelloos zitten wachten op een boot en ouderlijk bezoek is alvast geen recept voor romantiek. We zijn ook vierentwintig op zeven samen, maar willen niet steeds hetzelfde. Gaan we met een zeilboot zes maanden eilandhoppen in de Stille Oceaan, of met een containerschip in zeventien dagen naar Japan? Verwachtingen en dromen wegen we af tegen tijd en budget. Nu nemen we alvast het heft in eigen handen en zeilen verder maar het vasteland. Met onze volgende boot bevestigd, genieten we van echte vakantie. Tot in Panama!

Je kan de reis rond de wereld zonder  vliegtuig van Esther en Vincent volgen op hun blog of via facebook of instagram.

De nostalgie voorbij: fietsen over oude spoorwegen

Het statige Grand Hotel de France in Pierrefitte-Nestalas ligt een beetje verloren aan de rand van het stadje, recht tegenover het voormalige stationsgebouw en vlakbij een anonieme KMO-zone. Ooit kon je vanuit deze uithoek van Frankrijk, ten zuiden van Lourdes aan de voet van de Pyreneeën een rechtstreekse trein naar Parijs nemen. Nu komt in het station al bijna 40 jaar geen enkele trein meer, de sporen werden opgebroken en er loopt nu een blinkend fietspad over het tracé vanuit Lourdes  – goed voor 20 kilometer freewheelen. Stilte voor de storm, de machtige Col du Tourmalet wenkt.

Van in de Basse Normandie tot in de Languedoc, van in de Elzas tot in de L’Aquitaine: in heel provinciaal Frankrijk fietste ik de afgelopen jaren over voormalige spoorwegen. Overal pakken de regionale toeristische diensten groots uit met nieuwe voies vertesparadepaardjes vrij van gemotoriseerd verkeer en met meestal slechts erg bescheiden stijgingspercentages.

In 1882 lagen alleen al in Frankrijk 26.000 kilometer spoorwegen, in de jaren ‘20 van vorige eeuw al meer dan 40.000 kilometer en nog eens een slordige 30.000 kilometer smalspoorwegen. Drie kwart van het land lag op minder dan 10 kilometer afstand van een station. Honderd jaar later blijft van het Franse spoornet nog amper 30.000 kilometer over, niet zo gek veel meer als 140 jaar geleden. Bovendien worden nog eens vele duizenden kilometers spoor bedreigd met sluiting

Fietsen over oude spoorwegen? Het nodigt uit tot veel meer dan enkel wat nostalgie, geschiedenis is niet vrijblijvend. Hele regio’s van Frankrijk zijn totaal onbereikbaar geworden zonder auto. De gilets jaunes hebben geen enkele boodschap aan de prestigieuze voies vertes. Trage treinvakanties naar de Pyreneeën zijn vervangen door snelle citytrips naar Malaga, Rome en Praag en veertien dagen naar de andere kant van de oceaan. In de tweede helft van de 20ste eeuw werd vanuit een rotsvast en lovenswaardig vooruitgangsoptimisme gekozen voor een massale afbouw van spoorweginfrastructuur, de toekomst was aan de auto en het vliegtuig. Het bleek een historische vergissing die ons vandaag met een zware erfenis opzadelt.

Een verhaal met winnaars en verliezers, in dit verhaal is de fietser de winnaar. Het is nog maar de vraag welke prijs we daar voor met z’n allen voor betalen. Zal er ooit opnieuw een trein naar Pierrefitte-Nestalas rijden?

Zelf fietsen over oude spoorwegen?

  • Los van de historische kanttekening, is fietsen over oude spoorwegen natuurlijk buitengewoon fantastisch en ontspannend. Fietsen met kinderen wordt ineens heel wat haalbaarder en veiliger over de verkeersvrije paden en ook als minder getrainde fietser geraak je al eens ergens. Bovendien zijn zeer veel fietspaden over oude spoorwegen goed voorzien van rustplaatsen en andere accommodatie – iets drinken in een cafeetje in een voormalig stationsgebouw, iemand?
  • Niet enkel in Frankrijk wordt zwaar ingezet op fietsinfrastructuur over oude spoorwegen. Dit artikel op de website van de Nederlandse fietsersbond geeft je een zeer leuk overzicht voor verschillende andere landen.
  • Op deze site vind je misschien wel het meest complete overzicht van oude spoorlijnen – in België en daarbuiten – die een tweede leven kregen als fietspad.
Les balcons de France – oude spoorweg tussen Chalons-sur-Saône and Macon

Zomer Zonder Vliegen Claims the Climate!

Reizen zonder vliegtuig to the next level… Nog zes keer slapen en ZZV-crewlid Toby vertrekt samen met drie kompanen op een fantastisch avontuur. Samen met zijn kompanen Jan, Lander en Jelle zal hij de afspraken van het klimaatakkoord van Bonn (COP23, 2017) met de fiets tot bij de Belgische onderhandelaars op de klimaattop in Katowice, Polen (COP24) brengen. Het wordt een tocht door drie landen, 1100 kilometer en 7000 hoogtemeters – de Claim the Climate Fast Lane!

De vier musketiers doen de tocht naar Katowice onder de vlag van Climate Express, een enthousiaste groep vrijwilligers die politiek ongebonden streeft naar een daadkrachtige en solidaire aanpak van het klimaatprobleem.  Samen met haar partnerorganisaties mobiliseert Climate Express tienduizenden Belgen die allen op straat zullen komen voor Claim the Climate op 2 december 2018 in Brussel – het wordt de grootste klimaatmanifestatie in België ooit!

Toby: “Een fietstocht naar Katowice is mijn manier om mijn stem te verheffen voor een ambitieus en rechtvaardig klimaatbeleid. Ik hoop met het verhaal van onze tocht anderen te inspireren. Ik hoop, oprecht, te kunnen delen hoe mijn ervaring als fietser mijn band met de planeet vormgeeft, ik wens iedereen de verbondenheid en verwondering die ik als fietser zelf ervaar, want het is die verbondenheid en verwondering die onze toekomst vorm zal geven!”

Meer weten?

Volg het verhaal van de Fast Lane Katowice op de facebookpagina of blog op de website en laat je inspireren! 

Een winter zonder vliegen, de winter van je leven!

 

To boldly go where no man has gone before (… zonder vliegtuig): de Baltische Staten!

Heb jij al beloofd niet te zullen vliegen deze zomer? Onze wereldkaart begint al aardig vol te staan met vliegtuigvrije bestemmingen! Maar… er zijn nog een aantal blinde vlekken: tot nu toe is er niemand die zonder vliegtuig naar de Baltische Staten gaat. Je geraakt er nochtans super gemakkelijk met de trein of nog beter… met de boot! Vanuit Travemünde of Kiel aan de Duitse kust (700 kilometer rijden van Brussel) kan je bijvoorbeeld met Stenaline over de Noordzee en de Baltische Zee naar verschillende kuststeden in Litouwen en Letland – en dat voor nauwelijks 300 euro voor een auto met vier personen! Redenen genoeg om Estland, Letland en Litouwen als je volgende vakantiebestemming te kiezen! Wij geven drie must-go’s in de meest zuidelijke van de drie Baltische Staten: Litouwen.

  • De Koerse Schoorwal

The Curonian SpitKoerse Schoorwal in mooi Nederlands is een ronduit fascinerende plek. De  landtong is bijna 100 kilometer lang en maximum nauwelijks enkele kilometer breed, met duinen tot 60 meter hoog aan de kust en een mysterieus boslandschap in het binnenland. Het is een fantastisch fiets- en wandelgebied, waar de broze fragiliteit, de ongelooflijke kracht en de eindeloze schoonheid van de natuur hand in hand gaan. Wat de Curonian Spit nog meer bijzonder maakt is dat het zuidelijke stuk deel uitmaakt van de  Russische enclave Kalinigrad.

  • Het Litouwse platteland

In de landelijke gebieden van Litouwen lijkt de tijd stil te staan. De kleurrijke houten huisjes, de vredevolle gehuchten, de verweerde schuren verstopt in het landschap, de desolate wegen: het is een zegen voor de 21ste-eeuwse reiziger verlangend naar wat echt, puur en onaangeroerd is.

En toch – wat je misschien niet leest in de meeste reisgidsen –  heeft de authenticiteit ook wel een zuur randje. De realiteit achter al die schoonheid is immers minder pittoresk. Op het tweede gezicht verraden veel huizen een hoge mate van verval. Landbouw en andere economische activiteiten zijn schaars op het Litouwse platteland, veel huizen zijn onbewoond. Meer dan een half miljoen mensen verlieten het land in het de afgelopen twee decennia. Hoe dan ook, het Litouwse platteland kruipt onder je vel, het is een confrontatie met die eeuwige vraag: waarom reizen we en waar zijn we als reiziger naar op zoek?

 

  • Vilnius

De hoofdstad van het land mag natuurlijk niet ontbreken bij een reis naar Litouwen. De oude historische binnenstad met zijn vele kleine steegjes en kerken, gebouwd in verschillende stijlen tussen 1400 en 1800, straalt één en al gezelligheid uit. Dat restaurant- en cafébezoek er over het algemeen voor ons relatief goedkoop uitvalt, is mooi meegenomen!

  • De Baltische Weg

Een land is zijn geschiedenis. Als uitsmijter geen plek maar een historische gebeurtenis die waarschijnlijk zijn gelijke niet kent. De Baltische Weg zegt veel over de veerkracht van de bevolking van de drie Baltische Staten. Op 23 augustus 1989 vormden bijna twee miljoen mensen (een kwart van de totale bevolking) een mensenketting tussen de drie hoofdsteden Vilnius, Riga en Talinn, als vreedzaam protest tegen 50 jaar Russische overheersing en vóór onafhankelijkheid. De beelden van die dag bijna 29 jaar geleden bezorgen je nog steeds kippenvel – een nooit geziene uiting van hoop en solidariteit!