ZOMER ZONDER VLIEGEN

De zomer van je leven

Meedoen?

Zomer Zonder Vliegen is een campagne die een groter bewustzijn wil creëren over de impact van vliegreizen en je wil uitdagen de alternatieven te herontdekken.

Met de trein, bus, boot, te voet of met de fiets, dicht bij huis of iets verder weg, wat kies jij? Laat aan iedereen weten dat ook jij gaat voor een zomer zonder vliegen, de zomer van je leven!

165 0 Meedoen Artboard Created with Sketch. mensen doen mee vliegtuigen blijven aan de grond

Blog

INSPIRATIE
dansen-aan-de-seine-en-koffie-in-toulouse-naar-barcelona-zonder-vliegtuig

Dansen aan de Seine en koffie in Toulouse: naar Barcelona zonder vliegtuig!

De Flixbus uit Amsterdam richting Parijs vertrekt stipt op tijd aan Gent-Dampoort. Buschauffeur Frank kletst er maar op los door zijn handsfree telefoon. Ik hou van Nederlanders en hun opgewekte geleuter. Komt goed, man! Het is eens wat anders: de bus is te vroeg op de tussenstop in Lille - half uur pauze dan maar. De Autoroute du Nord: voor sommigen niet meer dan de kortste weg naar het Zuiden door een weinig interessante lap Frankrijk, voor mij een melancholische trip down memory lane door een landschap vol herkenningspunten. Het is hoogzomer, de winter lijkt slechts een verre boze droom, de graanvelden in Picardië staan op ontploffen, de eerste maaidorsers rukken uit. De péripherique van Parijs verkeert in continue staat van verkeersindigestie, het is absurd. Van het busstation aan de Quai de Bercy is het maar een kwartiertje wandelen naar het treinstation Austerlitz aan de andere kant van de Seine, maar onze trein gaat pas over goed drie uur. De oververhitte stad doet zich te goed zich aan een verkoelende avondbries. Aan de oevers van de rivier wordt gedanst - bachata, salsa en ballroom. Het is één grote ode aan grootstedelijke harmonie en multiculturaliteit zonder complexen. Zijn ze dit dan, de kosmopolieten, de winnaars van de globalisering, steeds meer vervreemd van de achterblijvers en de deplorables in de provincie? De couchettes zijn krap, de slaapbanken allesbehalve royaal, maar toch heeft de nachttrein van Parijs naar Toulouse iets onweerstaanbaar. “Op een laddertje klimmen om in je slaapbank te sukkelen. Het gestage geraas als sussend achtergrondgeluid terwijl je indommelt. De cadans van de trein, de diepe hartslag van het beest dat over de sporen zuidwaarts vliegt”, zo bezong iemand haar nachttreinervaring eerder in een gastblog op onze site. Heerlijk, dáár heb ik niets aan toe voegen! In Toulouse hebben we weer twee uur overstaptijd. Vanaf het moment dat ik twee maand geleden de tickets boekte heb ik uitgekeken naar dit moment: koffie in Toulouse! Zomaar, ergens in de ontwakende stad. Het kleine geluk. Op de SNCF/RENFE-hogesnelheidstrein naar Barcelona zijn de zetels comfortabel, om niet te zeggen luxueus, er is supersnelle wifi en er zijn prachtige vergezichten op de lagunes van de Middellandse Zee ten zuiden van Narbonne. Nauwelijks drie uur na het vertrek in Toulouse en goed 22  uur na het vertrek in Gent zetten we voet aan de bloedhete grond in Barcelona-Sants. Op de terugweg over hetzelfde traject doen we er zelfs nog enkele uren vanaf. Heen en terug met bus, nachttrein en hogesnelheidstrein naar Barcelona - het eindoordeel? Het was een zaligheid! Ongedwongen reizen, geen gedoe, geen gehaast, geen gedrum, geen drukte, heerlijk relaxed én goed reisgezelschap, wat wil je nog meer? De snelheid van het vliegtuig is de mijne niet, het zomerse land is mij veel te mooi om er zomaar achteloos over te vliegen en de bestemming kan pas haar ware betekenis krijgen als ik ook de weg naar de bestemming ten volle kan beleven. Het verhaal klópt gewoon!Op de nachttrein zijn alle kussens en dekens verpakt in wegwerpplastic. Reizen met de nachttrein: dat moet elke nacht een gigantische berg afval veroorzaken. Via het wifinetwerk op de TGV krijgen we een triomfantelijke melding op onze smartphones en laptops wanneer de trein de snelheid van 300 kilometer per uur bereikt. Een ongemakkelijke waarheid is dat het energieverbruik van treinen exponentieel stijgt met de snelheid. Reizen met de trein: het blijft tot nader order sowieso klimaatvriendelijk, maar klimaatneutraal is het nog niet (meer daarover in onze FAQ's). We betaalden net geen 200 euro per persoon voor de volledige reis heen en terug vanuit België. 'Da's pas goedkoop', toeter ik overal rond. Maar is dat wel zo? Reizen met de trein: het blijft tot nader order sowieso een privilege. Ik kan niet anders dan bescheiden blijven, aan dogma’s heeft niemand wat.

NIEUWS & INFO
proxima-estacion-verano-sin-volar

Proxima Estacion... Zomer Zonder Vliegen!

WE ZIJN NIET ALLEEN! Zomer Zonder Vliegen nam van 12 tot 14 juli in Barcelona deel aan de conferentie "Degrowth of Aviation”. De ongebreidelde groei van het massatoerisme - nauw verbonden met de al even buitensporige groei van de luchtvaart - zorgt in de Spaanse hoofdstad voor reële en steeds groter wordende problemen. Het is dus niet toevallig dat net dáár Toby en Peter Paul samen met meer dan 150 mensen uit heel Europa  - academici, klimaatactivisten, NGO- en vakbondsmensen en mensen van campagnes zoals die van ons, verzamelden zonder dat er ook maar één vliegtuig van de grond moest. Bovendien volgden ook tientallen mensen - tot in Nieuw-Zeeland, Canada en Mexico - de conferentie online. In keynote speeches, workshops en paneldiscussies werd drie dagen lang intensief besproken hoe de luchtvaart kan teruggebracht worden binnen de grenzen van een leefbare planeet.  Er moet niet alleen een einde gemaakt worden aan de onrechtvaardige vrijstelling van kerosine- en ticketbelastingen, er zijn ook aanvullende maatregelen nodig om ervoor te zorgen dat vliegen niet nog meer een privilege wordt van zij die nu al geprivilegieerd zijn. Andere voorstellen zijn bijvoorbeeld een frequent flyer-heffing, het limiteren van korteafstands- en binnenlandse vluchten, het stoppen van luchthavenuitbreidingen en het limiteren en reguleren van massatoerisme. Last but not least, moeten alternatieven voor de luchtvaart zoals nachttreinen, schepen op hernieuwbare energie en online conferenties worden aangemoedigd. De laatste dag van de conferentie viel gisteren ook samen met een duidelijke oproep tot actie. Tientallen activisten vormden in Barcelona El Prat  een rode lijn als protest tegen de geplande uitbreiding van de luchthaven, die een bijkomende vraag van 25 miljoen per jaar passagiers wil creëren, bovenop de hallucinante 70 miljoen die er nu al zijn.De Degrowth of Aviation-conferentie werd georganiseerd door  Stay Grounded, het  wereldwijde netwerk waar ook Zomer Zonder Vliegen deel van uitmaakt en dat individuen, gemeenschappen en organisaties verenigt met gedeelde bezorgdheden rond de luchtvaart. Het vliegtuig is één van de grootste klimaatkillers geworden. Bovendien worden over de hele wereld steeds meer mensen blootgesteld aan geluidsoverlast en andere gezondheidsrisico's doordat ze in de nabijheid van luchthavens wonen.LET'S START A MOVEMENT!En Zomer Zonder Vliegen? De conferentie was veel meer dan gewoon maar interessant... Ondanks de verzengende Barcelonese hitte kregen we een inspirerende energy-boost van jewelste om ons verhaal verder te zetten. Nog meer dan voorheen worden we in 2020 en 2021 met Zomer Zonder Vliegen hopelijk pas echt deel van een grotere (Europeese en wereldwijde) beweging, daarover later meer!We zijn niet alleen, maar we kunnen het ook niet alleen! Verhalenvertellers, activisten, schrijvers, denkers, doeners, makers, eeuwige zwervers, thuisblijvers of hangmattoeristen, jong of minder jong, wie of waar je ook bent: laat ons weten of ook jij je wil engageren voor een klimaat- en sociaal rechtvaardige luchtvaart! Let's start a movement!Foto's van de conferentie en de acties zijn te vinden op de Flickr-pagina van Stay Grounded. Een video vind je binnenkort op Twitter & Facebook.

OPINIE
the-horror-the-horror

The horror, the horror... of toch maar niet?

Ze vallen met de regelmaat van de klok in onze zzv-mailbox, we zien ze passeren in krantencolumns en ze worden gretig gedeeld op facebook: de horrorverhalen over het boeken van internationale treintickets. Zomer Zonder Vliegen bekijkt de horror met een andere bril en pleit voor nuance.Hele epistels zijn het soms, waarin met veel beeldspraak uitgelegd wordt hoe moeilijk het wel niet is om een treinticket te boeken naar pakweg La Coruna of Boedapest. De man kijkt me aan alsof ik zonet een raketwetenschaps-dilemma in een varkenskwekerij lanceerde, schreef iemand over haar boekingsperikelen bij een loketbediende in een Belgisch station. Ook mobiliteitsexpert Kris Peeters – de andere – doet zijn duit in het zakje in De Standaard dit weekend. Uren hebben we het internet afgestruind om uit te vlooien welke treinen vanuit ons lokale stationnetje haalbaar waren, geen te riskante overstaptijden hadden, op een christelijk uur vertrokken, niet midden in de nacht aankwamen en ook nog eens betaalbaar waren.De bedenkingen die Peeters hierbij maakt zijn helemaal terecht en de vergelijking tussen een stationsloket en een varkenskwekerij is amusant om lezen, maar ik weiger mee te gaan in het absolute kommer-en-kwelverhaal dat het boeken van internationale treintickets zou zijn. Ja, ik heb de afgelopen jaren al vele uren gespendeerd op de websites van onder andere de Poolse, Duitse, Franse of Hongaarse spoorwegen. Maar om nu te zeggen dat ik al eens huilend mijn computer tegen de muur gekeild heb? Dat is overdreven. Ik heb hoogstens mijn computer al eens resoluut dichtgeklapt. Er eens een nachtje over slapen doet ook in deze soms wonderen. Ik prijs me gelukkig, het speuren naar treinlijnen en – stations op google maps en het boeken van tickets maakt voor mij integraal deel uit van het reisavontuur.Afgelopen november fietste ik met drie kompanen naar de klimaattop in Katowice. De hele route uitstippelen en het zoeken van overnachtingsplaatsen: het vroeg vele avonden puzzelwerk. Het draaide allemaal prima uit, en dat gaf zowel tijdens als na de reis een geweldig gevoel. Idem voor de treinreis vanuit Polen terug naar huis. Daar heb ik letterlijk wakker van gelegen, maar een trauma heb ik er echt niet aan overgehouden. Om na zeven overstappen – mét vier fietsen – op de exact voorziene tijd in Gent-Sint-Pieters te staan: het is bijna kicken. Eat this, ik was de spoorwegmaatschappijen en hun slechte boekingssystemen te slim af geweest, en dat allemaal voor maar goed 100 euro per persoon.Over een maand trek ik samen met mijn Zomer Zonder Vliegen-kompaan Peter Paul naar Barcelona – we nemen er deel aan de internationale conferentie ‘Degrowth in Aviation‘. Niets horror, het boeken van de tickets was eerlijk gezegd een makkie – de middagbus tot Parijs, de nachttrein tot Toulouse en de ochtendtrein naar Barcelona: voor 89 euro enkele reis lukt het. En in het station van Toulouse Matabiau hebben we ruim de tijd voor koffie en een croissant!Ja, boekingssystemen en dienstregelingen moeten duidelijker, uniformer en transparanter. Dat zijn ze nu niet, en dat doet veel mensen al op voorhand afhaken. Ja, we mogen lyrische verhalen blijven opdissen over onze ongelijke strijd tegen krakkemikkige ticketingsystemen, onwetende loketbedienden en onmogelijke dienstregelingen. Ja, in facebookposts en krantencolumns moeten we de verantwoordelijken – de spoorwegmaatschappijen en de faciliterende overheden – onophoudelijk tot actie blijven oproepen.Het punt dat ik wil maken? De vraag is hoe wenselijk een eenzijdig negatief verhaal is. Het doet de reiziger-in-de-straat alvast niet overwegen de trein te nemen voor zijn volgende citytrip. Integendeel, in al die facebookposts en krantenartikels vindt hij het perfecte alibi om vooral niét voor de trein te kiezen. En mogen we dat jammer vinden? Zó erg is het nu ook niet altijd en waarom mag het uitstippelen van een treinreis soms niet een klein beetje moeite kosten? Is een tikkeltje anarchie soms niet gewoon spannend? De luchtvaartsector maakte reizen naar de meest onmogelijke plekken tot iets vanzelfsprekend, we zijn slechts enkele muisklikken verwijderd van de andere kant van de wereld. Maar reizen mag nooit vanzelfsprekend worden, reizen vraagt engagement. Het kan de bedoeling niet zijn geweest, maar toch – tot spijt van wie het benijdt: gecompliceerde treinboekingssystemen en dito dienstregelingen dwingen ons na te denken over onze reis en over de weg die we afleggen naar onze bestemming. Waar willen we écht naar toe?Moraal van het verhaal: De toon van de boodschap mag soms anders, de boodschap zelf verandert hoegenaamd niet. Het boeken van internationale treinreizen moet eenvoudiger, het internationale treinaanbod perfomanter. Toch is enige nuance bij alle horrorverhalen is op zijn plaats. Met de trein reizen is eerst en vooral gewoon leuk en klimaatvriendelijk, daar kunnen een slapeloze nacht en zeven overstappen niets aan veranderen. Maar laat dat voor de spoorwegmaatschappijen en overheden vooral géén vrijgeleide zijn om niets te veranderen, integendeel! Want inderdaad: een performant boekingssysteem uitdokteren is geen quantumfysica. Het lukte zelfs Michael O’Leary van Ryanair, en dat is zeker géén quantumfysicus!

Zomerse groeten zonder vliegen

Veelgestelde vragen

1

Hoe slecht is vliegen voor het klimaat?

Het steeds toenemende vliegverkeer zorgt voor een enorme druk op het klimaat door de uitstoot van grote hoeveelheden broeikasgassen. We reizen steeds meer en steeds verder per vliegtuig en één enkele vliegreis kan al onze inspanningen om onze persoonlijke CO2-uitstoot te verkleinen in één klap teniet doen.


Lees meer
2

Wat is het aandeel van de luchtvaart in de totale klimaatproblematiek?

De luchtvaart staat garant voor ongeveer 2,5 procent van de wereldwijde uitstoot van CO2-emissies (broeikasgassen), maar dat cijfer vertelt slechts een deel van het verhaal. Met de overige klimaateffecten – in de eerste plaats de vorming van condensatiestrepen en wolkvorming – komt de klimaatbijdrage op ongeveer 5 procent van het totale plaatje. Het aandeel van de luchtvaart wordt bovendien steeds belangrijker en zal meer dan 20 % van de totale mondiale uitstoot uitmaken in 2050 - volgens sommige prognoses zelfs bijna 40 %.


Lees meer
3

Hoe wordt de CO2-uitstoot van een vliegreis berekend?

CO2 is het belangrijkste broeikasgas. Een vliegtuig heeft al snel enkele duizenden liter kerosine mee aan boord. Per liter kerosine wordt bij de verbrandingsreactie ongeveer 2,5 kilogram CO2 en 1 kilogram waterdamp gevormd. Naast CO2 zijn er ook minimale fracties van andere broeikasgassen (bijvoorbeeld CO). De totale uitstoot van de verschillende broeikasgassen wordt steeds uitgedrukt in totaal aantal CO2-equivalenten (CO2e), waarmee kan uitgedrukt worden hoeveel een broeikasgas bijdraagt aan de opwarming van onze planeet, gebruikmakend van een equivalente concentratie CO2.


Lees meer

Zomer Zonder Vliegen op jouw evenement of in jouw klas?

Een inspirerende presentatie over reizen zonder vliegtuig, een interactieve workshop op maat, een debatavond, een infostand? Het kan allemaal, stuur ons vrijblijvend een mailtje voor meer info en we bekijken samen verder wat de mogelijkheden zijn!