1. Hoe slecht is vliegen voor het klimaat?

Het steeds toenemende vliegverkeer zorgt voor een enorme druk op het klimaat door de uitstoot van grote hoeveelheden broeikasgassen. We reizen steeds meer en steeds verder per vliegtuig en één enkele vliegreis kan al onze inspanningen om onze persoonlijke CO2-uitstoot te verkleinen in één klap teniet doen.

Als we de klimaatverandering beneden de 1,5 graden grens willen houden (zoals vastgelegd in het Klimaatakkoord van Parijs) mag een wereldbewoner gemiddeld niet meer dan 2,1 ton CO2 per jaar uitstoten tegen 2050. Met de hoeveelheid CO2 die we nu en in de toekomst de lucht inblazen enkel en alleen al door te vliegen, zal ons dat nooit lukken.

Fact check

België stoot ruim 100 miljoen ton CO2 per jaar uit, de gemiddelde Belg dus goed negen ton. Belangrijke nuance: het gaat om de uitstoot die effectief op Belgisch grondgebied gebeurd door gezinnen, overheid en bedrijven - de territoriale uitstoot. Ook elders in de wereld veroorzaken wij Belgen uitstoot - de uitstoot door consumptie. Niet alleen je trui of televisie, maar ook je CO2 is made in China. Anderzijds zijn we ook een exportland en is een deel van de uitstoot op Belgisch grondgebied toe te schrijven aan consumptie in andere landen. Het effectieve totale CO2-plaatje van de gemiddelde Belg bedraagt op die manier 20 ton.

Wij Belgen leven serieus boven onze stand. Los van de bedrijven, de overheden en de overheidsinvesteringen stoten alleen al de Belgische gezinnen ongeveer 14 ton CO2 per persoon uit door alles wat we consumeren en hoe we leven - van de bouw en inrichting van van ons huis tot wat we kopen in de supermarkt, kledingwinkel of op die keihandige webshop.

Uitstoot door consumptie (ton CO2e/jaar)

bron: Mirarapport Vlaanderen e.a.

Als individu is het schrappen van vliegreizen één van de meest betekenisvolle en efficiënte keuzes die je kan maken om je CO2-voetafdruk te verminderen, samen met onder andere de keuze voor een vegetarisch dieet of om minder of niet meer met de auto te rijden. Het licht uitdoen of je verlichting vervangen door ledlampen: prima, maar de milieuwinst die je er mee haalt is jammer genoeg relatief beperkt.

En door niet op een vliegtuig te stappen? Met een halve ton uitstoot geraak je nauwelijks Europa uit, voor een reisje naar New York zit je al boven de 2 ton uitstoot en als je naar heen en terug naar Australië vliegt blaas je 7 ton CO2-equivalenten de lucht in.

Hoeveel CO2 kan je besparen per jaar?

bron: Milieudefensie

Nuance

Het is onmogelijk de exacte CO2-uitstoot van een individu en de potentiële uitstootreductie te becijferen. Alle cijfers gaan steeds om gemiddelden, om grootteordes, ze gelden steeds bij benadering. Dat vliegreizen een substantiële bijdrage vormen in iemands persoonlijke CO2-voetafdruk is echter ontegensprekelijk.

Anderzijds is de strijd tegen de klimaatopwarming geen verhaal van één oplossing, er is niet één initiatief is dat vandaag kan zorgen voor de toekomst die we morgen nodig hebben. Met Zomer Zonder Vliegen focussen we ons op vliegreizen, maar zijn we ook deel van een groter verhaal. Elke actie, gedragsverandering of verandering in consumptie is voor ons waardevol, laat dat duidelijk zijn. Zo mogelijk nog belangrijker: het gaat niet enkel om gedragsverandering door individuen alleen maar om een gedeelde verantwoordelijkheid van burgers, overheden en bedrijven.

Andere veelgestelde vragen

2

Wat is het aandeel van de luchtvaart in de totale klimaatproblematiek?

De luchtvaart staat garant voor ongeveer 2,5 procent van de wereldwijde uitstoot van CO2-emissies (broeikasgassen), maar dat cijfer vertelt slechts een deel van het verhaal. Met de overige klimaateffecten – in de eerste plaats de vorming van condensatiestrepen en wolkvorming – komt de klimaatbijdrage op ongeveer 5 procent van het totale plaatje. Het aandeel van de luchtvaart wordt bovendien steeds belangrijker en zal meer dan 20 % van de totale mondiale uitstoot uitmaken in 2050 - volgens sommige prognoses zelfs bijna 40 %.


Lees meer
3

Hoe wordt de CO2-uitstoot van een vliegreis berekend?

CO2 is het belangrijkste broeikasgas. Een vliegtuig heeft al snel enkele duizenden liter kerosine mee aan boord. Per liter kerosine wordt bij de verbrandingsreactie ongeveer 2,5 kilogram CO2 en 1 kilogram waterdamp gevormd. Naast CO2 zijn er ook minimale fracties van andere broeikasgassen (bijvoorbeeld CO). De totale uitstoot van de verschillende broeikasgassen wordt steeds uitgedrukt in totaal aantal CO2-equivalenten (CO2e), waarmee kan uitgedrukt worden hoeveel een broeikasgas bijdraagt aan de opwarming van onze planeet, gebruikmakend van een equivalente concentratie CO2.


Lees meer
4

Welke toekomst heeft de luchtvaart?

De CO2-uitstoot van de luchtvaart neemt steeds toe, zowel in absolute cijfers als wat betreft het aandeel in de totale mondiale uitstoot. Enkel door een drastische reductie van de luchtvaart kunnen we de doelstellingen van Parijs halen om de opwarming beneden anderhalve graad te houden. De luchtvaart groeit exponentieel. Technologische of operationele verbeteringen zullen nooit voldoende zijn om de voortdurend toenemende uitstoot te stoppen en al helemaal niet om de totale uitstoot te doen afnemen.


Lees meer
Terug naar alle veelgestelde vragen